Wie in 2028 via een bureau bij een gemeente aan het werk is, doet dat bij een bureau dat door de overheid is toegelaten. Anders mag het niet meer. Dat is, in één zin, wat de Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten regelt. Voor de duizenden gedetacheerden bij gemeenten, provincies en waterschappen is het de grootste verandering in jaren, en toch hoor je er in de wandelgangen weinig over.
De wet heeft een lange aanloop. Na jaren van misstanden bij malafide uitzenders, vooral rond arbeidsmigranten, wilde het kabinet af van het vrijblijvende keurmerk. Het SNA-keurmerk (NEN 4400-1) blijft bestaan, maar wordt aangevuld met een verplicht stelsel: wie personeel in dienst neemt en het onder leiding en toezicht van een andere organisatie laat werken, moet vanaf 2027 zijn toegelaten door een toelatingsinstantie. Inleners, en dat zijn ook gemeenten en rijksdiensten, mogen dan alleen nog zakendoen met bureaus in het openbare register.
Een toelating krijg je niet zomaar. Het bureau moet in het Handelsregister staan, een Verklaring Omtrent het Gedrag overleggen, met een inspectierapport aantonen dat de administratie aan het normenkader voldoet en een waarborgsom van € 100.000 storten. Beginnende bureaus mogen dat bedrag in twee delen van € 50.000 betalen. Het geld gaat naar de schatkist en komt pas na vier jaar netjes uitlenen terug. Dat is precies de bedoeling: een bureau dat de regels niet kan of wil naleven, haakt op de waarborgsom af.
Wie eronder valt, hangt af van het contract
De wet kijkt niet naar de naam op de gevel maar naar de contractvorm. Word je gedetacheerd, dus in dienst bij het bureau en aan het werk onder aansturing van de opdrachtgever, dan is dat terbeschikkingstelling en heeft het bureau een toelating nodig. Payrolling valt er ook onder. Werk je als echte zelfstandige, met een opdracht waarin jij bepaalt hoe je het werk doet, dan is er geen sprake van terbeschikkingstelling en heeft het bureau dat je contracteert geen toelating nodig. Datzelfde geldt voor zuivere bemiddeling: een bureau brengt jou en de opdrachtgever bij elkaar, jij tekent zelf het contract.
In de praktijk is die grens niet altijd scherp. Een zzp’er die feitelijk meedraait als een medewerker, met een werkplek in de lijn en een leidinggevende die bepaalt wat hij vandaag doet, werkt onder leiding en toezicht, wat er ook op papier staat. Dan is het bureau alsnog een uitlener. Dat maakt de Wtta een broertje van de Wet DBA: beide wetten dwingen bureaus en opdrachtgevers om eerlijk te zijn over wat een opdracht werkelijk is. Meer daarover in ons artikel over de Wet DBA in 2026.
Er is een ontheffing voor bedrijven die maar incidenteel uitlenen, minder dan tien procent van de omzet, maar die geldt uitdrukkelijk niet voor uitzend- en payrollbedrijven.
De tijdlijn, stand september 2026
Uitleners kunnen zich tussen 1 november en 31 december 2026 aanmelden voor de overgangsregeling. Wie zich dan meldt, mag doorwerken tot er een besluit is over de toelating. Op 1 januari 2027 treedt de wet in werking en is 2027 een overgangsjaar. Tussen 1 mei en 30 juni 2027 wordt de toelating aangevraagd, vanaf 1 juli 2027 staat het openbare register online en vanaf 1 januari 2028 handhaaft de Arbeidsinspectie, met boetes voor de uitlener én de inlener. Data kunnen nog schuiven; de toelatingsinstantie houdt de actuele planning bij op toelatinguitleenmarkt.nl.
Wat jij ermee moet
Werk je als zzp’er, dan verandert er door de Wtta weinig, zolang je opdracht een echte zzp-opdracht is. Word je gedetacheerd, vraag dan begin 2027 aan je bureau of het zich heeft aangemeld voor de overgangsregeling, en later of de toelating is verleend. Een serieuze detacheerder heeft dat antwoord paraat. Opdrachtgevers gaan er bovendien op selecteren en nemen de toelating op als eis voor bureaus die detacheren, en een bureau zonder toelating kan vanaf 2028 niemand meer plaatsen. Een lopend contract via zo’n bureau is dan een probleem, ook voor jou.
Voor gemeenten, provincies, waterschappen en uitvoeringsorganisaties is het advies even simpel: leg nu al in raamovereenkomsten en leveranciersvoorwaarden vast dat een uitlener uiterlijk in de overgangsperiode is aangemeld, en controleer vanaf juli 2027 het register. Bij zzp-inhuur via tussenkomst blijft de beoordeling van de arbeidsrelatie het belangrijkste aandachtspunt, niet de Wtta.
OPartners bemiddelt zelfstandige professionals en detacheert. Voor detachering volgen we de tijdlijn van de wet; zzp’ers plaatsen we alleen op opdrachten waar zelfstandig werken past bij wat er gevraagd wordt. Wil je weten hoe dat voor jouw opdracht zit, bel of mail ons; we denken graag mee.
Dit artikel is algemene informatie op basis van de stand van zaken in september 2026 en geen juridisch advies. Laat je eigen situatie beoordelen door een jurist of adviseur.